W południowo-zachodniej części Parku Zdrojowego w Polanicy-Zdroju rozciąga się jeden z bardziej oryginalnych zakątków tego uzdrowiska. Park Szachowy to miejsce, gdzie można rozegrać partię na szachownicy zajmującej 100 metrów kwadratowych, figurami wysokości człowieka. Nie trzeba być mistrzem gry – wystarczy chęć spędzenia czasu w zieleni, bo park oferuje znacznie więcej niż tylko planszę do gry.
- gigantyczna szachownica
- unikalne figury wysokości człowieka
- piękne kwiatowe kompozycje
- historia szachów w Polanicy
- spokojna atmosfera w zieleni
Historia parku – od prezydenta Zedlitza do królewskiej gry
Park powstał w 1911 roku jako starannie zaprojektowane założenie osiowo symetryczne. Początkowo nosił imię Zedlitza – prezydenta rządu śląskiego i reformatora szkolnictwa, co pokazuje jak ważne było to miejsce dla ówczesnych władz. Dwa lata po otwarciu park nieznacznie powiększono.
Układ alejek zachował się do dziś – proste ciągi piesze przecinające się wyłącznie pod kątem prostym tworzą geometryczny wzór, który widać szczególnie dobrze z lotu ptaka. Ten prostokątny plan ograniczony ulicami Parkową, Matuszewskiego, Kryniczną i Jana Pawła II sprawia, że orientacja w parku jest dziecinnie prosta.
Szachowa tematyka pojawiła się znacznie później. W latach 60. XX wieku Polanica-Zdrój zaczęła organizować prestiżowe turnieje szachowe. Od 1963 roku odbywa się tu Memoriał Akiby Rubinsteina – jeden z najstarszych regularnie organizowanych turniejów szachowych w Polsce. To właśnie wtedy park stał się naturalnym centrum szachowego życia miasta i otrzymał swoją obecną nazwę.
Akiba Rubinstein nigdy nie zdobył tytułu mistrza świata, ale jest powszechnie uznawany za jednego z najwybitniejszych szachistów początku XX wieku, którzy tego tytułu nie posiadali. Memoriał jego imienia odbywa się zazwyczaj w sierpniu i przyciąga arcymistrzów z całego świata.
Co zobaczysz w Parku Szachowym
Główną atrakcją jest oczywiście gigantyczna szachownica. Plansza ma 100 metrów kwadratowych, a figury mierzą 1,4 metra wysokości. Wykonano je z plastiku, więc są zaskakująco lekkie – nawet dzieci bez problemu je podniosą i przestawią. To rozwiązanie ma sens, bo gdyby były z kamienia czy betonu, rozgrywka zamieniłaby się w trening siłowy.
Wzdłuż głównej alejki stoją fontanny otoczone imponującymi kwietnymi kompozycjami. Dywany kwiatowe to coś, na co warto zwrócić uwagę – w sezonie tworzą kolorowe wzory, które regularnie się zmieniają. Między alejkami rosną drzewa i krzewy, a na ławeczkach w ich cieniu często siedzą kuracjusze z pobliskich sanatoriów.
W parku znajdziesz też pawilon z Punktem Informacji Turystycznej i kawiarnią. To dobre miejsce na kawę po spacerze, zwłaszcza że w tej części Parku Zdrojowego panuje wyraźnie mniejszy ruch niż w centrum uzdrowiska. Niedaleko urządzono plac zabaw dla dzieci.
Warto zajrzeć do ławeczki Akiby Rubinsteina – niewielkiego pomnika upamiętniającego patrona turniejów. Przy okazji można przeczytać tablice informacyjne opisujące historię szachów w Polanicy.
Dla kogo jest ten park
Przede wszystkim dla osób szukających spokojniejszego zakątka w uzdrowisku. Podczas gdy centralna część Parku Zdrojowego tętni życiem, tutaj jest wyraźnie ciszej. Emeryci i kuracjusze chętnie rozgrywają partie przy szachownicy – obserwowanie takich rozgrywek ma swój urok, bo gra toczy się wolno i z namysłem.
Rodziny z dziećmi też znajdą tu coś dla siebie. Dzieci uwielbiają przestawiać wielkie figury, nawet jeśli nie mają pojęcia o zasadach gry. Plastikowe piony, wieże i króle stają się po prostu zabawkami do zabawy w plenerze. Pobliski plac zabaw to dodatkowy atut.
Miłośnicy szachów mogą przyjechać w sierpniu na Memoriał Akiby Rubinsteina. Wtedy park staje się centrum rozgrywek najwyższej klasy, a przy okazji odbywają się turnieje towarzyszące dla amatorów oraz warsztaty szachowe.
Park Szachowy to jedno z niewielu miejsc w Polsce, gdzie można rozegrać partię szachów wielkimi figurami na świeżym powietrzu. Podobne atrakcje znajdziesz tylko w kilku polskich miastach.
Polanica-Zdrój jako stolica szachów
Nie każdy wie, że przez dziesięciolecia Polanica-Zdrój nosiła nieoficjalny tytuł polskiej stolicy szachów. Turnieje organizowane od lat 60. przyciągały najlepszych graczy z kraju i zagranicy. Miasto świadomie budowało ten wizerunek – stąd pomysł na tematyczny park i gigantyczną szachownicę.
Tradycja przetrwała do dziś. Memoriał Rubinsteina wciąż się odbywa, choć może już nie ma takiego rozgłosu jak kiedyś. W starszych przewodnikach można znaleźć wzmiankę o „Klatce Arcymistrzów” – specjalnej konstrukcji w parku, która już nie istnieje. Była to przeszklona przestrzeń, gdzie odbywały się pokazowe rozgrywki.
Jak spędzić czas w parku
Krótki spacer po alejkach zajmie kwartus. Jeśli chcesz posiedzieć na ławce, poczytać książkę lub po prostu odpocząć – zostaniesz dłużej. Rozegranie partii szachów to już co najmniej pół godziny, a często znacznie więcej, bo przesuwanie wielkich figur i chodzenie wokół planszy to inna dynamika niż przy zwykłym stoliku.
Park łączy się z pozostałą częścią Parku Zdrojowego, więc można go włączyć w dłuższy spacer po uzdrowisku. W pobliżu znajduje się Pijalnia Wód Mineralnych i Teatr Zdrojowy – klasyczne punkty programu w Polanicy.
Wiosną i latem park wygląda najlepiej, bo wtedy kwitną azalie, rododendrony i sezonowe kwiaty w klombach. Jesienią ma swój urok dzięki kolorom liści, a zimą bywa tu naprawdę pusto i cicho.
Informacje praktyczne – dojazd, parking, godziny otwarcia
Wstęp do parku jest bezpłatny i dostępny przez całą dobę, siedem dni w tygodniu. To przestrzeń publiczna bez ogrodzeń i bramek.
Dojazd: Park znajduje się w centrum części uzdrowiskowej Polanicy-Zdroju, przy ulicy Parkowej. Jeśli przyjedziesz samochodem, najbliższe parkingi są na obrzeżach strefy uzdrowiskowej. Parkowanie jest płatne i nie należy do najtańszych – warto to uwzględnić w budżecie. Alternatywą jest zostawienie auta przy hotelu lub pensjonacie i dojście pieszo.
Ile czasu zarezerwować: Minimum 15-20 minut na szybki spacer i zobaczenie szachownicy. Jeśli planujesz rozegrać partię lub dłużej posiedzieć – spokojnie godzinę, a nawet więcej.
Punkt Informacji Turystycznej w pawilonie przy parku pomoże w planowaniu dalszych wycieczek po regionie. Tam też można dostać mapki i materiały o atrakcjach Kotliny Kłodzkiej.
Park Szachowy nie jest spektakularną atrakcją, ale ma swój specyficzny klimat. To miejsce dla tych, którzy lubią spokojne zakątki z historią i nie szukają rozrywki na każdym kroku. Jeśli będziesz w Polanicy-Zdroju, warto przejść się tymi alejkami – choćby po to, żeby zobaczyć szachownicę, przy której partia to nie tylko gra umysłu, ale też trochę aktywności fizycznej.
