W lesie na zboczu góry Leśniec, na wysokości 780 metrów, ukryty jest ogród pełen drewnianych postaci z bajek. Nie jest to żaden nowoczesny park rozrywki – to miejsce ma niemal sto lat i powstało z pasji jednego człowieka, który rzeźbił figurki z korzeni i kory drzew. Dziś Ogród Bajek w Międzygórzu to jedno z niewielu takich miejsc w Polsce, gdzie można zobaczyć jak wyglądała ludowa sztuka korzenioplastyki.
Spacer po ogrodzie zajmuje około godziny, ale warto połączyć go z wędrówką po okolicy – w końcu dojście z centrum Międzygórza to jakieś 30-40 minut przez las.
- unikalne rzeźby z korzeni i kory
- piękna lokalizacja w górach
- historia sięgająca I wojny światowej
- różnorodność postaci z bajek
- możliwość połączenia z wędrówką po lesie
Historia Ogrodu Bajek w Międzygórzu
Wszystko zaczęło się tuż po I wojnie światowej, gdy leśnik i botanik Izydor Kriesten wybudował sobie dom w Międzygórzu i zaczął tworzyć przy nim coś niezwykłego. Z korzeni, szyszek, kory i patyków wyrzeźbiał bajkowe postacie, które rozstawił między egzotycznymi roślinami sprowadzonymi z różnych stron świata. Legenda mówi, że robił to z wdzięczności dla Ducha Gór, który miał uratować mu życie.
Przez dwadzieścia lat ogród przyciągał turystów z Polski i zagranicy. Ale po II wojnie światowej, bez właściwej opieki, zaczął podupadać. Część rzeźb zniszczył czas i wandalizm, część po prostu zniknęła.
W latach 70. XX wieku ogród odbudowali harcerze z poznańskiego Hufca im. Janka Krasińskiego. Pracowali dwa letnie miesiące w 1974 roku – remontowali stare domki, budowali nowe chatki Baby Jagi i Królewny Śnieżki, rzeźbili z korzeni Ducha Gór, Rumcajsa czy Smoka Trójgłowego. Opiekowali się ogrodem do 1981 roku, potem znów przyszły trudne czasy.
Prawdziwe odrodzenie nastąpiło w 1985 roku, gdy ogród przejął miejscowy oddział PTTK. Działacze turystyczni, z księgowym i rzeźbiarzem amatorem Jerzym Drążkowskim na czele, przeprowadzili gruntowny remont. Wybudowali nowe ogrodzenie, murki oporowe, posadzili dziesiątki ozdobnych krzewów i drzew. We wrześniu 1986 roku ogród uroczyście otwarto.
Jedną z największych atrakcji ogrodu jest kamienna miniatura wieży widokowej, która kiedyś stała na szczycie Śnieżnika. Oryginalna wieża została wysadzona w 1973 roku ze względu na zły stan techniczny, ale w Ogrodzie Bajek można zobaczyć jak wyglądała.
Co zobaczysz w Ogrodzie Bajek
Ogród zajmuje niespełna ćwierć hektara, ale zmieściło się tu kilkadziesiąt rzeźb i miniaturowych domków. Znajdziesz tu zarówno klasyczne postacie – Jasia i Małgosię, Kota w Butach, Babę Jagę, Pinokia – jak i bohaterów bardziej współczesnych bajek: Bolka i Lolka, Muminki, Pszczółkę Maję, Smurfy z Gargamelem.
Centralne miejsce zajmuje Dom Ducha Gór wraz z samym Liczyrzepą – legendarnym władcą okolicznych szczytów. To jedna z oryginalnych rzeźb Izydora Kriestena, która przetrwała do dziś.
Wszystkie figury są wykonane ręcznie, głównie z drewna, korzeni i naturalnych materiałów. W 2008 roku pomalowano je w żywe kolory, co nadało im bajkowy wygląd. Rozmieszczone są między rzadkimi drzewami i krzewami – jałowcami pospolity i wirginijskimi, cypryskami Lawsona, cisami, jarzębem szwedzkim, azaliami. Taka mieszanka rodzimych i egzotycznych gatunków to pozostałość po pasji botanicznej Kriestena.
Na drewnianych tablicach wypalono aforyzmy – to dzieło Czesława Zawojskiego, jednego z twórców odpowiedzialnych za odbudowę ogrodu.
Jak dojść do Ogrodu Bajek w Międzygórzu
Samochodem nie da się dojechać – ogród leży w lesie, a jedyna droga jest gruntowa i zamknięta dla ruchu publicznego. Trzeba iść pieszo, ale to właściwie plus, bo sama wędrówka przez las jest przyjemna.
Najpopularniejsza trasa prowadzi czerwonym szlakiem z centrum Międzygórza przez Wodospad Wilczki. Samochód można zostawić na bezpłatnym parkingu przy ulicy Śnieżnej. Droga zajmuje około 30-40 minut i prowadzi przez rezerwat przyrody – warto więc zaplanować więcej czasu, żeby obejrzeć też wodospad.
Alternatywnie można iść żółtym szlakiem przez Polanę Śnieżną i Łąki Myśliwskie – to nieco ponad kilometr, ale teren jest wymagający i trzeba liczyć się z 40 minutami marszu. Parking znajduje się przy ulicy Sanatoryjnej.
W 2009 roku powstał specjalny Szlak Krasnala, który prowadzi do ogrodu z przystanku autobusowego w Międzygórzu. To dobra opcja dla tych, którzy przyjeżdżają komunikacją publiczną.
Żadna z tras nie nadaje się do spacerowania z wózkiem dziecięcym. Jeśli wybierasz się z małymi dziećmi, weź nosidełko turystyczne.
Dla kogo jest Ogród Bajek
Przede wszystkim dla rodzin z dziećmi w wieku przedszkolnym i wczesnoszkolnym. Maluchom podobają się kolorowe postacie z bajek, a rodzice mogą odpocząć na ławeczkach w cieniu drzew. Dzieci do 12 lat mogą zwiedzać ogród tylko pod opieką dorosłego.
Ale nie tylko dzieci docenią to miejsce. Miłośnicy historii turystyki górskiej znajdą tu ciekawy przykład przedwojennej atrakcji turystycznej, a osoby zainteresowane sztuką ludową zobaczą rzadko spotykane dzieła korzenioplastyki. Atmosfera miejsca – połączenie natury, sztuki i historii – sprawia, że warto tu zajrzeć nawet bez dzieci.
Ogród leży przy szlakach prowadzących na Śnieżnik i do Sanktuarium Marii Śnieżnej, więc naturalnie wpisuje się w plan górskich wędrówek po okolicy.
Ceny biletów i godziny otwarcia
Bilet ulgowy kosztuje 13 złotych i przysługuje dzieciom, młodzieży szkolnej do 26 roku życia, seniorom (kobiety 60+, mężczyźni 65+) oraz osobom niepełnosprawnym. Można płacić kartą lub gotówką.
Godziny otwarcia zmieniają się sezonowo:
- Wiosna (maj-czerwiec): 10:00-16:00, w weekendy 10:00-17:30
- Lato (lipiec-sierpień): codziennie 10:00-17:30
- Jesień (wrzesień): 10:00-16:00, w weekendy 10:00-17:30
- Zima (październik-kwiecień): 10:00-16:00
Ostatni wstęp jest 15 minut przed zamknięciem. Zwiedzanie odbywa się indywidualnie, w swoim tempie.
Praktyczne informacje
Na zwiedzenie samego ogrodu wystarczy 45-60 minut. Ale jeśli dodasz dojście z Międzygórza i ewentualnie wizytę przy Wodospadzie Wilczki, zaplanuj co najmniej 2-3 godziny.
Przy ogrodzie działa mały punkt sprzedaży pamiątek, gdzie można kupić regionalne upominki, mapy turystyczne, napoje i przekąski. Dochód ze sprzedaży idzie na utrzymanie i rozwój ogrodu.
Tuż obok znajduje się Ośrodek Historii Turystyki Górskiej Sudetów – warto zajrzeć, jeśli interesujesz się historią regionu.
Ogród leży na terenie Śnieżnickiego Parku Krajobrazowego, w otoczeniu gęstych świerkowych lasów. To odosobnione miejsce, bez tłumów turystów – nawet w sezonie jest tu spokojnie.